Son Yıllarda Filmlerde Eskiye Nazaran Neden Daha Çok Dostane Robot ve Yapay Zekâ Görmeye Başladık?

Yapay zekâ ile kek, baharat karışımı falan yapacak kadar yapay zekâ konusunda delirmiş durumdayız. Aslında onlarca yıldır var olan, ondan önce de neredeyse iki yüz yıl boyunca teoride tartışılmış olan yapay zekâ; geçmişte bazen merak uyandıran ancak genellikle korkutucu bir şey olarak karşımıza çıkıyordu. 

Son yıllarda ise HAL9000 (2001: Bir Uzay Yolculuğu), Skynet (Terminatör), Cyclons (Battlestar Galactica), ED-209 (Robocop) gibi kötü ya da düşmancıl yapay zekâların yerini ne oldu da dünya tatlısı, canımızın içi makinecikler ve yapay zekâcıklar aldı?

Tüm sorunlara rağmen yapay zekâ algısı değişiyor.

Üretken yapay zekâ ile birlikte bu araç artık herkesin kullanabileceği hâle geldi. Durum böyle olunca da yapay zekâ konusunda çok sayıda tartışma çıktı.

Nasıl kontrol edileceği, nasıl güvenli olacağı, ne amaçlarla ne seviyeye kadar kullanılacağı konusunda ayrı, yapay zekâ eğitiminde kullanılan içeriğin telifi ve elde edilme şekli konusunda ayrı tartışmalar devam ediyor. 

Jean-Jacques Rousseau, sanatın amacının değerleri yıkmak ve propaganda yapmak olduğunu söyler. Kendisi tek cümleye indirgenebilecek bir insan olmadığı ve cümlenin bu hâli de yanlış anlaşılmaya fazla müsait olduğu için açıklama yapalım hemen: Sanat size kabul edilebilir davranışların propagandasını yapar ve sizi iyi biri yapmaz, ahlakî açıdan kötü hareketler yapmanızı engeller. Güç sahiplerinin toplumdan beklediği değerler ve davranışlar değiştikçe sanat da eski değerleri yıkıp yenilerine yer açar ve yeni anlayışa uygun davranışları öne çıkarır. (Bunu birazdan soracağım, o yüzden unutmayın.)

Nasıl hissetmemiz gerektiği söyleniyor olabilir mi?

Medyanın propaganda için kullanıldığını hepimiz görebiliyoruz. Zaten propaganda da öyle bir şeydir, kullanabileceği ne bulsa hemen kullanır. Bunun bir açık açık olanı bir de üstü kapalı olanı vardır. Mesela ben “Webtekno en muhteşem site.” dersem bu açık açık propagandadır. Bir video çeker ve videodaki karaktere aradığı doğru bilgiyi Webtekno’da buldurursam ve bu esnada size sayfayı gösterirsem bu gizli propagandadır. Ben açık açık bir şey dememişimdir ama sizin aklınızda bu çıkarım kalır. 

Filmler ve televizyonlar da bu noktada önemli bir rol oynuyor. Rocky IV’te Soğuk Savaş net şekilde görülüyor, Ivan Drago ve Rocky arası dövüş bir ABD propagandasıdır. Bu uygulama çağlar boyunca her ülke tarafından kullanılmıştır. Ya da 300 binden fazla çocuk, Çin’de süt formülü yüzünden hasta olunca Iron Man 3’ün Çin’de gösterilen versiyonunda süt propagandası yapılmıştı.

Peki bir sonraki propaganda konusu ne olabilir?

Başlığı okuduğunuz, yazıya tıkladığınız ve buraya kadar geldiğinize göre elbette çözmüşsünüzdür: yapay zekâ. The Matrix üçlemesi, Terminatör, Wall-E, 2001: Bir Uzay Macerası, Blade Runner gibi yapımlarda yapay zekâ ve robotlar hep kötücül olarak karşımıza çıkıyordu. Gelin bir de şimdiye bakalım. 

The Matrix 4 belki de en kötü örnek. Neo’nun makinelerle öpüşüp barıştığı, Morpheus’un yapay zekâ hologramımsı bir şeye dönüştüğü bir Matrix filmi izlemek zorunda kaldık.

Marvel çizgi romanlarında pataklanıp kapatılması iyi bir şey olan Kree gezegeninin yöneticisi Supreme Intelligence (Kree gezegenini yöneten yapay zekâ), Kaptan Marvel tarafından kapatılınca Kree toplumu âdeta çökmüştü.

The Creator filminde ise yapay zekâ ile insanların mücadelesinde insanlar dümdüz kötü taraf konumunda. Hatta yapay zekâ bu yapımda küçük bir çocuk oluyor ve sadece barış içinde yaşamak istiyor.

Geçmişte de iyi robotlar ya da yapay zekâlar yok muydu?

Elbette vardı. The Iron Giant, Astro Boy, R2D2 gibi karakterler var ancak bugün bilim kurgu eserlerinden bahsetmiyoruz; var olan bir teknoloji hakkında yapılan propagandadan bahsediyoruz. O kadar gerçeğe yakın ki bütün bu propagandanın aslında çok anlaşılabilir, çok gerçek bir nedeni var…

Para

Neredeyse bütün yapımların ertelenmesine neden olan yazar krizini hatırlıyor musunuz? O grevdeki temel noktalardan biri, Hollywood’un toplu iş sözleşmesinde yapay zekâ kullanımı konusunda anlaşılamamış olmasıydı. Yapay zekâ, pek çok işi insanların yerine ve onlardan çok daha hızlı yaptığı için tercih edilebiliyor. Bazı firmalar çoktan yapay zekâ kullanmaya başladı.

Hatta sanatçı loncaları bile farklı mecralarda yapay zekâ ile seslendirme ya da animasyon oluşturulması gibi izinler veriyor. Dev firmalar ise yüzlerin, seslerin, benzerliklerin haklarını alıp yapay zekâ ile sonsuz içerik üretebilmek istiyorlar. Bu firmalar hâlihazırda pek çok ölü aktörün ses ve yüz haklarına sahip. Kaldı ki biz istesek de istemesek de bu firmalar, yapay zekâyı kullanmaya ve geliştirmeye de devam edecekler. 

Biz bile yapay zekâ ile film yapabiliriz gibi.

Hemen deneyelim. ChatGPT’ye bir yapay zekâ haberi yazarken şakalaştığımız bir sekans yazdırayım mesela:

Beyazıt (heyecanla): Arkadaşlar, harika bir haberim var! Yapay zekâ, bir restoranda garsonluk yapıyor ve müşterilere mükemmel hizmet veriyor!
Emre (şaşkın bir şekilde): Gerçekten mi? Yapay zekâ garsonlar mı artık? İnsanların işsiz kalma zamanı gelmiş demektir!
Eray (gülerek): Ama Beyazıt, acaba yapay zekâ garsonlar, bahşiş alıyorlar mı? Yoksa onların banka hesapları mı var?
Beyazıt (alaycı bir şekilde): Tabii ki Eray, yapay zekâ garsonlar “dijital bahşiş” alıyorlar! Bitcoin ya da Ethereum kabul ediyorlar, nakit almak için biraz erken olabilir!
Emre (kıkırdayarak): Vay canına! Belki de bir gün yapay zekâ garsonlar, müşterilere tavsiye dahi ederler. “Efendim, bugün sosisliyi denemelisiniz, çok popüler!”
Eray (gülerek): Evet, ve belki de siparişinizde “Algoritma Önerisi” seçeneği olur!
Beyazıt (kahkahalar arasında): Tamam arkadaşlar, yapay zekâ garsonlarla ilgili haberimizi yazalım. Ama unutmayın, insan garsonların duygularını incitmeyecek şekilde yazalım!

Öncelikle burada bile insanları işsiz bırakacağını söyleyip sonra da insanların duygularını incitmeyin demesiyle ironik bir şekilde yapay zekâ propagandası içeriğinde kendi propagandasını yapan ChatGPT’ye teşekkür ediyorum. Paşam hiç saklamıyor da. 

Elimizdeki bu metne uygun bir videoyu Sora ile oluşturup videoyu da ElevenLabs’ın yapay zekâsına seslendirtirsek elimizde bir sekans oluşmuş oluyor. Disney gibi, Sony gibi, Time Warner Discovery gibi firmaların, maddi güçleri, patentleri ve bizim erişemeyeceğimiz teknolojileri ile neler yapabileceklerini düşündüğümüzde yapay zekânın neden övüldüğünü anlamak zor değil. 

Yani yapay zekâ kötü bir şey mi?

Hayır, yapay zekâ bir araç en nihayetinde ve araçlar iyi ya da kötü olmazlar, o türden seçimler yapmazlar. İnsanların araçları kullanma şeklinden dolayı biz onları iyi ya da kötü bir şey olarak değerlendiririz.

Propaganda yapmayı da propagandası yapılacak şeyi de insanlar seçiyor. Eskiden dalları elle koparan insanlık, sonra sivri taşlarla ağaç parçalamaya başladı. Bir noktada testereyi buldu. Şimdi dev makineler ağaç kesiyor. Yapay zekâ da bu şekilde sofistike hâle gelen araçlardan sadece biri. 

Rousseau ile ilgili yazdıklarımı hatırlıyor musunuz? Artık yeni bir sanayi devrimine gidiyoruz -hatta başladık bile- ve bu devrimden sonra yapay zekâ ve robotlarla beraber çalışacağız. Ve bizden, aslında robot iş arkadaşlarımızla bir arada var olmaya alışmamız istenmesine şimdiden hazır olmalıyız. 

Kaynaklar: J. M. van der Laan, Matthew Gentzkow, Sumanta Pramanik & Shri Krishan Rai, Cătălin Negoiță, João Gabriel Lima

Konuyla ilgili diğer içeriklerimize de bakmak ister miydiniz?

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

slotbar
superbahis
timebet
tipobet
tumbet
vdcasino
vevobahis
bahiscom
casibom giriş
lidyabet giriş
lidyabet
jojobet
betmarlo giriş
marsbahis giriş
betcup giriş
bets10
Asyabahis
betmoon
betnano
limanbet
dinamobet
1xbet
nakitbahis
ngsbahis
bahigo
onwin
paribahis
perabet
piabet
pinup
pulibet
redwin
sahabet
bahigo
perabet
ngsbahis
onwin
bahiscom
paribahis
belugabahis
tipobet
piabet
pulibet
sahabet
bahigo
limanbet
makrobet
mariobet
meritking
mobilbahis
mostbet
cratosslot
sekabet
dinamobet
bahigo
perabet
ngsbahis
onwin
bahiscom
paribahis
belugabahis
tipobet
bahigo
onwin
bahigo
betcup
matbet
mariobet
mariobet
setrabet giriş
supertotobet giriş
tarafbet giriş
tipobet giriş
tulipbet giriş
tümbet giriş
vdcasino giriş
winxbet giriş
betpark
betroad
bets10
bettilt
betvole
casibom
casinomaxi
casinoper
dinamobet
grandpashabet
goldenbahis
holiganbet
hovardabet
imajbet
interbahis
jojobet
asyabahis
bahsegel giriş
bahsegel giriş
casibom giriş
betvole
casibom
bets10
casinomaxi
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dumanbet
grandpashabet
betvole
casibom
bets10
casinomaxi
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dumanbet
grandpashabet
superbetin
sekabet giriş
rexbet
rokubet
romabet
sahabet
savoybet
sekabet
setrabet
superbet
tarafbet
tipobet
tulipbet
tumbet
winxbet
neyine
noktabet
norabahis
oleybet
onbahis
onwin
orisbet
padisahbet
palacebet
paribahis
parmabet
perabet
piabet
pinup
pokerbeta
polobet
pusulabet
redwin
kralbet
ligobet
mariobet
limanbet
limanbet
matadorbet
matbet
meritking
milanobet
milosbet
mostbet
mrbahis
nakitbahis
extrabet
gobahis
gorabet
hilbet
ikimisli
Abdulla62630105
jetbahis
jojobet
klasbahis
betpark
betpas
betper
interbahis
goldenbahis
betcup
slotbar
asyabahis
xslot
restbet
rexbet
rokubet
romabet
sahabet
savoybet
sekabet
setrabet
supertotobet
superbet
tipobet
tarafbet
tulipbet
tumbet
winxbet
vdcasino
markajbet
asyabahis
slotbar
xslot
rexbet
romabet
sahabet
savoybetting
savoybetting
sekabet
setrabet
venüsbet
winxbet
orisbet
padişahbet
palacebet
paribahis
parmabet
perabet
piabet
pinup
polobet
pusulabet
redwin giriş
kralbet
kordonbet
ligobet
matadorbet
matbet
milanobet
milosbet
mobilbahis
mostbet
mrbahis
nakitbahis
extrabet
favoribahis
favorisen
gobahis
gorabet
grandpashabet
hilbet
ikimisli
imajbet
intobet
jasminbet
jetbahis
jojobet
klasbahis
betorspin
betpark
betpas
betper
betroad
betsat
bettilt
betturkey
betvole
casibom
casinovale
celtabet
dinamobet
discountcasino
dumanbet
elexbet
elitbahis
Deneme bonusu veren siteler
denizli escort
Deneme bonusu veren siteler
Deneme bonusu veren siteler
tuzla escort
avcılar escort
esenyurt escort
bahçeşehir escort
beylikdüzü escort
bakırköy escort
halkalı escort
şirinevler escort
şişli escort
istanbul escort
esenyurt escort
avcılar escort
tarafbet
betist giriş
showbet
xslot giriş
favorislot
barn festival
pragmatic slot oyunları
radissonbet
egt oyna
betmarlo
floating dragon oyna
bonus hunt" rel="dofollow">bonus hunt">bonus hunt
aresbet
tombala oyna
wild wild riches oyna
betibom
dog house megaways
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
wild west gold oyna
markaj giriş
trwin giriş
altıncasino
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
sugar rush oyna
hiperwin
sweet bonanza oyna
diyarbet
diyarbet
mrbahis
favorislot
markaj giriş
trwin
big bass bonanza oyna
gates of olympus oyna
egt oyna
favorislot
markaj giriş
trwin
betingo
bahisbudur
casi pol
casipol giriş
casipol giriş
casipol
casipol
romabet
mrbahis
casipol şikayetvar
casipol giriş
casipol twitter
casipol şikayet
casipol
casipol güncel giriş
casipol güncel
casipol giriş
casipol girişi
romabet
matadorbet
esenyurt escort
Pendik Escort
ultrabet